Chrupiąca sałata rzymska, złociste grzanki i wyrazisty sos z parmezanem wystarczą, żeby przygotować dobrą sałatkę Cezar bez kurczaka, boczku i gotowego majonezu. Całość zajmuje około 25 minut, a najwięcej uwagi wymaga dokładne osuszenie liści i powolne połączenie składników sosu. W najwcześniejszej wersji charakterystyczny smak pochodził między innymi z sosu Worcestershire, nie z osobno dodawanych filetów anchois. Poniższy przepis trzyma się tego prostego zestawu, z praktyczną zmianą: zamiast krótko ogrzewanego jajka wykorzystuje jajko pasteryzowane.
Składniki na klasyczną sałatkę Cezar
Proporcje wystarczą na 4 porcje przystawki albo 2 porcje lekkiego dania. Sałatę należy zważyć po usunięciu uszkodzonych liści i twardej podstawy; zwykle potrzeba dwóch średnich główek lub trzech mniejszych serc sałaty rzymskiej.
- 500 g sałaty rzymskiej, najlepiej jędrnych serc,
- 120 g pszennego pieczywa z poprzedniego dnia, np. bagietki lub chleba na zakwasie,
- 45 g parmezanu Parmigiano Reggiano,
- 70 ml oliwy z oliwek: 20 ml do grzanek i 50 ml do sosu,
- 1 całe jajko pasteryzowane, około 50 g bez skorupki, lub 50 g pasteryzowanej masy jajowej,
- 1 mały ząbek czosnku,
- 20 ml świeżo wyciśniętego soku z cytryny, z możliwością dodania kolejnych 5–10 ml,
- 1 łyżeczka sosu Worcestershire,
- ¼ łyżeczki świeżo mielonego czarnego pieprzu,
- sól do smaku, początkowo około ⅛ łyżeczki.
Do sosu najlepiej nadaje się oliwa o łagodnym, niezbyt gorzkim smaku. Parmezan powinien być świeżo starty: drobne wiórki łatwiej łączą się z jajkiem i oliwą niż grubo zmielony ser z gotowej paczki.
Przygotowanie sałatki Cezar krok po kroku
-
Umyć i dokładnie osuszyć sałatę. Oddzielić liście, odrzucić zwiędnięte fragmenty i opłukać sałatę w zimnej wodzie. Jeśli liście straciły jędrność, zanurzyć je na 10–15 minut w bardzo zimnej wodzie, następnie odwirować i rozłożyć na czystej ściereczce. Schować do lodówki na czas przygotowania pozostałych składników.
-
Przygotować grzanki. Piekarnik rozgrzać do 190°C, grzanie góra–dół. Pieczywo pokroić lub porwać na kawałki o boku około 2 cm. Wymieszać z 20 ml oliwy i niewielką szczyptą soli, rozłożyć pojedynczą warstwą na blasze. Piec przez 10–14 minut, mieszając w połowie, aż grzanki będą złociste i suche na powierzchni. Odstawić do ostygnięcia.
-
Rozetrzeć czosnek. Ząbek drobno posiekać, posypać odrobiną soli i rozetrzeć płaską stroną noża na pastę. Przełożyć do dużej miski, w której później zmieści się cała sałata. Taka ilość czosnku daje wyraźny aromat, ale nie przykrywa sera i cytryny.
-
Połączyć bazę sosu. Do czosnku dodać pasteryzowane jajko, 20 ml soku z cytryny, sos Worcestershire i pieprz. Energicznie wymieszać trzepaczką. Następnie dodawać 50 ml oliwy cienką strużką, cały czas ubijając. Powstanie lekko zagęszczony, płynny sos, nie tak sztywny jak majonez. Wsypać 30 g drobno startego parmezanu i ponownie wymieszać.
-
Sprawdzić smak sosu na liściu sałaty. Zanurzyć niewielki kawałek liścia i spróbować. Dopiero wtedy zdecydować, czy potrzeba więcej cytryny, pieprzu lub soli. Sam sos powinien wydawać się dość intensywny, bo po wymieszaniu z dużą ilością sałaty jego smak wyraźnie złagodnieje.
-
Wymieszać i od razu podawać. Małe liście zostawić w całości, duże porwać na dwa lub trzy kawałki. Dodać do miski z sosem i delikatnie obracać szczypcami, aż zostaną cienko pokryte dressingiem. Dorzucić większość grzanek, krótko wymieszać i przełożyć na talerze. Posypać pozostałymi grzankami oraz 15 g parmezanu startego w płatki.
Na liściach nie powinna zostawać woda. Nawet dobry sos spłynie na dno miski, jeśli sałata będzie mokra. Wirówka, a potem krótka chwila na ściereczce dają lepszy efekt niż samo otrząśnięcie liści nad zlewem.
Co decyduje o smaku i chrupkości Cezara?
Sos do sałatki Cezar bez majonezu i filetów anchois
W tej wersji sos powstaje z jajka, oliwy, cytryny, parmezanu i Worcestershire. Nie trzeba dodawać musztardy ani gotowego majonezu. Całe jajko daje lżejszą, bardziej płynną konsystencję niż same żółtka, dzięki czemu dressing łatwo rozprowadza się po pofałdowanych liściach.
Brak osobnych filetów anchois nie oznacza całkowitego braku rybnego składnika. Tradycyjny sos Worcestershire zawiera anchois, które wnoszą słony, głęboki smak bez dominującego rybnego aromatu. Warto przeczytać etykietę, zwłaszcza przy alergii na ryby. Wersje bezrybne istnieją, ale dają nieco inny efekt.
Jajko pasteryzowane pozwala zachować charakter sosu bez polegania na krótkim zanurzeniu zwykłego jajka we wrzątku. Takie ogrzanie nie zapewnia jego bezpiecznej pasteryzacji. Również sok z cytryny nie usuwa niezawodnie zagrożenia mikrobiologicznego. Przy zakupie trzeba szukać wyraźnego oznaczenia pasteryzacji i przestrzegać warunków przechowywania podanych na opakowaniu.
Chrupiąca sałata rzymska i grzanki, które nie miękną od razu
Sałata rzymska ma grube nerwy i mocniejsze liście niż sałata masłowa, dlatego dobrze znosi mieszanie z treściwym sosem. Najlepsze są egzemplarze zwarte, bez śliskich plam i mocno zbrązowiałych krawędzi. Nie warto usuwać wszystkich ciemniejszych liści: jeśli są świeże i jędrne, wnoszą przyjemną, delikatną goryczkę.
Grzanki powinny być wystudzone przed dodaniem do sałaty. Gorące pieczywo ogrzewa liście, a niedopieczone szybko nasiąka dressingiem. Jeśli po wskazanym czasie kostki nadal są miękkie w środku, można dopiec je przez kilka minut w 160°C. Trzeba tylko pilnować koloru, szczególnie przy drobnych kawałkach bagietki.
Nie należy przesadzać z ilością sosu. Liście mają być błyszczące i doprawione, nie zanurzone w dressingu. Jeśli użyta sałata ma wyjątkowo drobne, delikatne liście, najpierw warto odłożyć dwie łyżki sosu i dodać je dopiero po wymieszaniu, jeśli będą potrzebne.
Podawanie i przygotowanie z wyprzedzeniem
Sałatkę Cezar najlepiej podawać natychmiast po wymieszaniu, na dużych talerzach lub półmisku. Klasyczna wersja nie potrzebuje mięsa. Jeśli ma stanowić bardziej sycący obiad, obok można położyć grillowaną pierś kurczaka, ale będzie to już popularne rozszerzenie przepisu, a nie jego podstawowa postać.
Poszczególne składniki można przygotować wcześniej. Umytą, bardzo dobrze osuszoną sałatę przechowywać w lodówce w pojemniku wyłożonym ręcznikiem papierowym. Wystudzone grzanki zamknąć osobno w szczelnym pojemniku i trzymać w temperaturze pokojowej. Sos z pasteryzowanym jajkiem przechowywać w zamkniętym naczyniu, w temperaturze do 4°C, najwyżej przez 24 godziny, chyba że oznaczenie produktu wymaga krótszego czasu. Przed użyciem wymieszać; sałatę i grzanki dodawać dopiero przed podaniem.
Wartości odżywcze sałatki Cezar
Jedna z czterech porcji dostarcza orientacyjnie 330 kcal, 11 g białka, 23 g tłuszczu i 21 g węglowodanów. Przy podziale na dwie porcje obiadowe wartości będą dwukrotnie większe. Wyliczenie obejmuje wszystkie składniki przepisu; wynik zależy przede wszystkim od rodzaju pieczywa, wielkości jajka i ilości oliwy, która rzeczywiście trafi do sałatki.
